OBJAWIENIE A FILOZOFIA W CHRZEŚCIJAŃSTWIE

 [1] PODSTAWA I ZADANIA FILOZOFII W CHRZEŚCIJAŃSTWIE

„Objawienie chrześcijańskie ma przede wszystkim charakter religijny, nie filozoficzny. Chrystus Pan przyszedł na świat nie jako nauczyciel filozofii, ale jako nauczyciel prawd religijnych, zbawczych, moralnych, by człowieka doprowadzić do Ojca. Ta nauka Chrystusowa była podstawą, fundamentem myśli chrześcijańskiej. W tym względzie objawienie chrześcijańskie nie było zależne od żadnej filozofii: miało swój własny początek od Chrystusa, swoje własne prawdy.
Jednak ponieważ nauka objawiona dana jest istotom myślącym, musi być należycie przez człowieka rozumiana, interpretowana, uzgadniana z nauką ludzką i wprowadza w życie. Rolę tę spełnia filozofia. Filozofia często pozwalała uzupełnić przy pomocy przyrodzonego rozumu to, czego Objawienie nie zawiera. Zresztą Objawienie zawierało także pewne prawdy znane filozofii, np. o istnieniu Boga, nieśmiertelności duszy, itp. W ten sposób Objawienie było nie tylko samo dla siebie, ale dało podstawy i wskazało ogólny kierunek nowej filozofii. Na jego fundamencie zaczęto wznosić system filozoficzny zawierający całkowitą teorię Boga i świata, życia i zbawienia. Teoria ta opierała się przynajmniej częściowo na objawieniu i była mu podporządkowaną w tym znaczeniu, że nie mogła podawać za prawdę tego, co na pewno sprzeciwia się nauce objawionej przez Boga. Z pojawieniem się objawienie chrześcijańskiego przybyło dla filozofii nowe zadanie: poza naturalnym badaniem ostatecznych przyczyn wszechrzeczy, filozofia ma uzasadnić naukowo podstawy objawienia, a nawet - o ile to możliwe - wyjaśnić naukowo podstawy objawienia, a nawet - o ile to możliwe - wyjaśnić samą prawdę objawioną, uzasadnić ją i obronić przed zarzutami. Filozofia, która spełnia wszystkie te zadania, nazywa się filozofią chrześcijańską".  

[2] FILOZOFIA CHRZEŚCIJAŃSKA A GRECKA

„Trzeba pamiętać, ze chrześcijaństwo zawierało w sobie wiele prawd  par excellence filozoficznych: istnienie osobowego Boga, nieskończonego i odrębnego od świata, powstanie tego świata i materii przez stworzenie z niczego, duchowość duszy ludzkiej, rozumność i wolność woli, pochodzenie od Boga porządku moralnego i jego sankcji, wreszcie nieśmiertelność duszy i jej szczęście w życiu przyszłym. Wiele z tych prawd było znanych już filozofii greckiej, ale i one w chrześcijańskim wykładzie nabrały ogromnej jasności, pewności i mocy oraz w niesłychanym dotychczas stopniu zaczęły wraz z prawdami objawionymi ściśle wpływać na praktyczne  życie ludzi.
Powoli, wraz z nowymi wyznawcami wiary zaczęły do chrześcijaństwa przenikać także idee samej filozofii pogańskiej. Ponieważ niektóre części chrześcijańskiego poglądu na świat nie były wcale wyznaczane przez wiarę i mogły być rozwiązywane w różny sposób, więc stały otworem dla wpływów greckich. Inne były wyznaczone przez wiarę, ale potrzebowały wyjaśnienia i sformułowania pojęciowego. To było drugie pole dla wpływów obcych. I te pojęcia czerpano głównie z filozofii greckiej, gdyż tam były najdoskonalsze. Zatem myśl chrześcijańska zaczęła się posługiwać pojęciami platońskimi, perypatetyckimi, stoickimi, cynickimi i wreszcie neoplatońskimi. Pojęcia te były narzędziem dla systematyzacji nauki chrześcijańskiej, a niektóre z gruntu niezgodne z wiarą od razu odrzucono".  



Cz. St. Bartnik, Historia Filozofii, Gaudium, Lublin 2001, s.157.

Odsłon: 1218